صف‌های عجیب بنزین در تهران ؛ چرا مردم باک‌های نیمه‌پر را دوباره پر می‌کنند؟

به گزارش ارتباط صنعتی به نقل از همشهری آنلاین در روزهای اخیر برخی جایگاه‌های سوخت تهران با ترافیک قابل‌توجه خودروها مواجه شده‌اند، وضعیتی که در بعضی ساعات، صف‌هایی طولانی مقابل جایگاه‌ها ایجاد کرده و زمان سوخت‌گیری را افزایش داده است. بررسی اظهارات جایگاه‌داران و رفتار مراجعه‌کنندگان نشان می‌دهد این شلوغی را نمی‌توان به یک عامل واحد نسبت داد و مجموعه‌ای از عوامل، از افزایش مصرف فصلی تا شکل‌گیری انتظارات درباره قیمت بنزین در ایجاد این وضعیت نقش دارند.

یکی از مهم‌ترین عواملش رفتاری است که در هفته‌های اخیر در میان بخشی از مالکان خودرو دیده می‌شود. برخی رانندگان منتظر خالی شدن باک خودرو نمی‌مانند و درحالی‌که هنوز مقدار قابل‌توجهی بنزین در باک دارند، دوباره برای سوخت‌گیری به جایگاه مراجعه می‌کنند. در واقع بخشی از تقاضای ایجادشده در جایگاه‌ها ناشی از مصرف واقعی نیست، بلکه ناشی از تلاش برای جلو انداختن مصرف آینده است، نوعی رفتار احتیاطی که در وضعیت افزایش نااطمینانی در مورد سیاست بنزین شکل گرفته است.

باک‌ها زودتر از موعد پر می‌شوند

انتظار برای افزایش قیمت بنزین، به‌ویژه نرخ سوم و قیمت سوخت عرضه‌شده با کارت جایگاه یکی از عوامل شکل‌دهنده رفتار جدید مصرف‌کنندگان است. برخی شهروندان با این تصور که ممکن است قیمت سوخت با کارت جایگاه افزایش یابد ترجیح می‌دهند با کارت شخصی خود سوخت‌گیری نکنند و در مقابل، برای استفاده از کارت اضطراری جایگاه اصرار داشته باشند.

این رفتار در ظاهر با هدف استفاده از سوخت با قیمت فعلی انجام می‌شود، اما نتیجه آن افزایش تعداد مراجعات به جایگاه‌هاست. بخشی از رانندگان تلاش می‌کنند باک خودرو را همواره پر نگه دارند تا درصورت تغییر احتمالی قیمت، حداقل یک باک از سایر مصرف‌کنندگان جلوتر باشند. به بیان دیگر، بخشی از صف‌های ایجادشده در جایگاه‌ها نه به‌دلیل کمبود بنزین، بلکه حاصل شکل‌گیری یک تقاضای احتیاطی است، تقاضایی که از نگرانی در مورد آینده قیمت سوخت ناشی می‌شود.

کاهش خودسرانه سهمیه کارت جایگاه؟

عامل دیگری که به افزایش تراکم در برخی جایگاه‌ها نسبت داده می‌شود کاهش میزان سوخت‌گیری با کارت جایگاه است. برخی مراجعه‌کنندگان می‌گویند در تعدادی از جایگاه‌ها میزان سوخت‌گیری با کارت اضطراری از ۲۵لیتر به ۱۵لیتر کاهش یافته است. با این حال یک مقام آگاه در شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی در گفت‌وگو با همشهری تأکید کرده است که هیچ تغییری در سهمیه بنزین و میزان سوخت‌گیری با کارت جایگاه ایجاد نشده و هرگونه تصمیم جدید در این زمینه به‌صورت رسمی اعلام خواهد شد.

کارت جایگاه، گره اصلی صف‌ها

رئیس کانون جایگاه‌داران کشور نیز در گفت‌وگو با همشهری افزایش مراجعه به جایگاه‌ها را تأیید کرده و شارژ کارت‌های سوخت در ابتدای ماه، افزایش مصرف در فصل گرما و سفر و محدودیت استفاده از کارت‌های اضطراری را از عوامل مؤثر در این وضعیت دانسته است. به‌ گفته وی، با آغاز ‌ماه جدید، سهمیه کارت‌های سوخت خودروها شارژ شده و طبیعی است که بخشی از مردم برای استفاده از سهمیه خود به جایگاه‌ها مراجعه کنند. در عین حال، افزایش استفاده از خودرو در فصل سفر و مصرف بیشتر به دلیل استفاده از کولر نیز تقاضای بنزین را بالا برده است.

او همچنین با اشاره به محدودیت‌های اعمال‌شده برای کارت‌های اضطراری جایگاه‌ها گفت که در مقطعی سقف استفاده از کارت اضطراری جایگاه به به ۱۵ لیتر کاهش یافته بود و هرچند حالا به ۲۰ لیتر رسیده است اما همین کم و زیاد شدن ها موجب می شود که مراجعات به پمپ بنزین ها هم افزایش پیدا کند موضوعی که به‌ گفته او همچنان می‌تواند در برخی ساعات باعث شود کارت اضطراری در تعدادی از جایگاه‌ها در دسترس نباشد.

رئیس کانون جایگاه‌داران کشور تأکید کرده است که برای کاهش مراجعه مردم به کارت اضطراری، سهمیه بنزین با نرخ ۵۰۰۰تومانی نیز به میزان ۲۰لیتر در کارت سوخت شخصی شارژ شده، اما با وجود این اقدام همچنان در برخی جایگاه‌ها تعداد مراجعات بالاست.

او یک عامل دیگر را نیز نگرانی مردم از روزهای پایانی ‌ماه می‌داند. به ‌گفته وی، برخی شهروندان که در ماه گذشته با محدودیت کارت‌های اضطراری مواجه شده‌اند، حتی در ابتدای ‌ماه ترجیح می‌دهند سهمیه کارت شخصی خود را نگه دارند تا در دهه سوم‌ ماه یا هنگام سفر و نیازهای ضروری از آن استفاده کنند. همین رفتار باعث افزایش تقاضا برای استفاده از کارت اضطراری جایگاه شده است.

وزیر نفت: هنوز تصمیمی گرفته نشده

محسن پاک‌نژاد، وزیر نفت با اشاره به ناترازی تولید و مصرف بنزین گفت: دولت به‌دنبال کاهش واردات بنزین است و طرح‌های مختلفی برای مدیریت ناترازی در حال بررسی است، اما هنوز هیچ‌ کدام به مرحله قطعیت نرسیده‌اند. وی با بیان اینکه بخشی از ناترازی بنزین از طریق واردات جبران می‌شود تأکید کرد: هدف دولت رساندن واردات بنزین به حداقل ممکن است. وزیر نفت همچنین گفت: طرح‌های مدیریت این وضعیت در محافل کارشناسی در حال بررسی است و پس از نهایی شدن، جزئیات آن پیش از اجرای هر اقدام به مردم اعلام خواهد شد. پاک‌نژاد درباره اخبار منتشرشده در مورد نرخ‌های جدید بنزین نیز تأکید کرد که بخشی از این اخبار گمانه‌زنی رسانه‌ای است و تا زمان اتخاذ تصمیم نهایی نمی‌توان آنها را مبنا قرار داد.